2 października, podczas VIII Ogólnopolskiego Seminarium i Warsztatów Szkoleniowych SITP i CNBOP-PIB w Warszawie, współprowadziłem warsztaty poświęcone ewakuacji osób o szczególnych potrzebach. W swoim wystąpieniu skupiłem się na dwóch powiązanych zagadnieniach: komunikacji głosowej w sytuacji awaryjnej oraz wykorzystaniu dźwigów do ewakuacji.
Osoba oczekująca na pomoc musi móc odpowiedzieć
Gdy ktoś pozostaje w miejscu oczekiwania na ewakuację, samo nadanie komunikatu nie wystarcza do ustalenia jego sytuacji. Potrzebna jest możliwość rozmowy: osoba oczekująca może powiedzieć, gdzie się znajduje i jakiej pomocy potrzebuje, a personel lub ratownicy mogą przekazać jej dalsze instrukcje.
Podczas warsztatów wyjaśniłem różnicę między dźwiękowym systemem ostrzegawczym (DSO), który rozgłasza komunikaty, a systemem komunikacji głosowej w stanach awaryjnych (SKGA), umożliwiającym łączność dwukierunkową. To rozróżnienie ma praktyczne znaczenie przy projektowaniu miejsc oczekiwania na ewakuację i organizowaniu działań ratowniczych.
Omówiłem również założenia opracowywanych wytycznych CNBOP-PIB/SITP dotyczących takich systemów. Projektowanie wymaga spojrzenia na cały obiekt: lokalizację interkomów, możliwość ich użycia przez osoby o różnych potrzebach, zasilanie rezerwowe, nadzór nad usterkami i współpracę z pozostałymi urządzeniami bezpieczeństwa. Punktem wyjścia powinna być analiza ryzyka i przyjęta strategia ewakuacji.
Dźwig jest częścią strategii ewakuacji
Drugą część wystąpienia poświęciłem dźwigom służącym ewakuacji osób z niepełnosprawnościami. Przywołałem normę PN-EN 81-76:2025-12, która opisuje dodatkowe wymagania dla nowych dźwigów mogących wspierać taką ewakuację. W prezentacji omówiłem między innymi tryby działania dźwigu, komunikację z kabiną i przystankami, bezpieczne przestrzenie oczekiwania oraz zachowanie systemu w razie zakłóceń zasilania.
Decyzja o wykorzystaniu dźwigu wymaga odpowiedzi na konkretne pytania: które kondygnacje ma obsługiwać, ile osób może potrzebować pomocy, kto będzie kierować ewakuacją i co stanie się, gdy dźwig przestanie być dostępny. Rozwiązania techniczne muszą współgrać z procedurami i przygotowaniem osób korzystających z budynku.
Odniosłem się także do rozwiązań proponowanych w wersji projektu nowych warunków technicznych omówionej w prezentacji. Omawiane zapisy projektowe oraz projekt wytycznych dotyczących komunikacji głosowej trzeba odróżniać od obowiązujących wymagań i sprawdzać ich aktualny status przed zastosowaniem w konkretnym projekcie.
Z warsztatów płynie praktyczny wniosek: skuteczna ewakuacja osób o szczególnych potrzebach powstaje z połączenia dostępnej łączności, odpowiednio dobranych rozwiązań technicznych i przećwiczonych działań. Zachęcam projektantów, rzeczoznawców i zarządców obiektów, by sprawdzali te trzy elementy razem już na etapie tworzenia strategii ewakuacji.
ul. Piastowska 36/6
59-220 Legnica
NIP: 6911990743
e-Doręcznia: PL-76561-13219-CJJDB-25
WWW: www.ibpkonsulting.pl
T: + 48 607375466
e-mail: biuro@ibpkonsulting.pl
A website created in the WebWave website builder